شان گوسفنده (Shaun the Sheep) سریال انیمیشنی تلویزیونی ویژه کودکان است که در کمپانی انگلیسی آردمن (Aardman Animations) تولید می شود و از سوی BBC و WDR سفارش داده شده است. این مجموعه نخستین بار در انگلیس در کانال CBBC نمایش داده شد. كارگردانان اين سريال Richard Goleszowski و Christopher Sadler هستند و تهيه كننده آن نيك پارك انيماتور برجسته انگليسي ست.


تاریخچه:
این شخصیت نخستین بار در فیلم کوتاه برنده اسکار A Close Shaveاز مجموعه والاس و گرومیت حضور داشت. این گوسفند تصادفاً در دستگاه ابداعی بافتنی والاس کشیده شد و پشمهایش چیده شد و والاس آنرا Shaun نامید. پس از آن در سال 2002 شان در اپیزود Shopper 13 سریال Cracking Contraptions ظاهر شد. محبوبیت این شخصیت منجر به سفارش اولیه 40 اپیزود 7 دقیقه ای توسط Micheal Carrington در BBC شد كه در سال 2007 پخش شد.

نمایش 40 اپیزود دوم در 23 نوامبر 2009 در BBC One و BBC HD آغاز شد كه همچنان پخش آن ادامه دارد.

در سال 2008 کمپانی آاردمن به خاطر ساخت Shaun the Sheep برنده جایزه امی در رشته کودکان و نوجوانان شد.


خلاصه داستان:
این سریال بر این مبناست که شاون در مزرعه هوش، خلاقیت و رفتار انسانی را نشان می دهد، که معمولاً یک کشمکش طنز وضعیت ایجاد می شود و شاون پیش از پایان هر قسمت آنرا حل می کند. موضوعاتی که در سریال تکرار می شوند عبارتند از گریختن قهرمانان از Bitzer سگ گله (گرچه سگ گله اغلب در فرار گوسفندان همراهشان است) و جلوگیری از کشف ماجرا توسط مزرعه دار.

اپیزودهای این سریال ترکیبی از کمدی صامت کلاسیک و اسلپ استیک با سبک انیمیشن منحصر بفرد آردمن است. هیچ کدام از شخصیتها، حتی انسانها دیالوگی بر زبان نمی آورند. این شیوه یادآور فیلمهای کمدی صامت و حتی Pingu و نسخه انیمیشنی مستر بین می باشد.


شخصیتها:

شخصيتهاي اصلي:
Shaun: شان گوسفندی است که تابع گله نیست. کنجکاو، فکور و شیطان است. شخصیت زنده او، وی را از سایر گوسفندان متمایز می کند. طبیعت تک روی شوخ طبع شان، همیشه وی را در موقعیتهای پرریسک قرار می دهد ولی او ابتکار لازم برای بیرون آمدن از آن موقعیتها را دارد. شان که محبوب گله است، ذاتاً رهبر است. استقلال وی گاهی به خاطر جوانی و سادگی وی تحلیل می رود.


شان با منطق گوسفندی خود بر مشکلات فائق می شود ولی تمایل به بی مهابا خطر کردنش مخلوطی از اشتیاق و بی تجربگی می سازد که اغلب دردسرساز است. با وجود بی پروایی اش، شان وارث حس مسوولیت پذیری است و سعی می کند تا آشوبی را که تولید کرده اصلاح کند.

Bitzer: سگ پرتحمل گله است که مراقب گله نافرمان خود است. تنها چیزی که می خواهد یک زندگی آرام است که با حضور شان، آخرین چیزی است که به آن می رسد. او در برابر رفتار عجیب و مضحک گوسفندان با مدارا برخورد می کند ولی هروقت اوضاع از کنترل خارج می شود، دست به کار می شود و اگر چیزی به نفع او باشد حتی با برخی نقشه های دیوانه وار شان همدست می شود البته تا جاییکه مزرعه دار بویی نبرد.


او مانند کارگر یک کارخانه رفتار می کند. اسم گوسفندان را روی تخته رسمش چک می کند و فلاسک چای و ساندویچ به محل کارش می آورد. اغلب خستگی و ملالت کارش را با گوش دادن به واکمنش و یا حل جدول برطرف می کند که به شان فرصت بسیاری برای شیطنت می دهد. گرچه شان مدام باعث خشم بیتزر می شود، رابطه آنها در اساس دوستانه است ولی در نهایت بیتزر به مزرعه دار وفادار است، او هرگز دست کسی را که به او غذا می دهد گاز نمی گیرد.


Shirley: او را می توان ماشین خورنده نامید. او آنقدر حجیم است که اغلب نیاز به کمک دیگران و هل دادن، کشیدن و حتی با تیرکمان پرت کردن دارد تا از جایی که در آن گیر افتاده آزاد شود که این کار گاهی به وسایل سنگین نیاز دارد. همچنین او به عنوان ترامپولین، دژکوب و مخفی گاه هرآنچه ناخوشایند است کاربرد دارد.


Timmy: بره دوست داشتنی ولی نه چندان معصوم گله است. این بره که همیشه پستانکی به دهان دارد گرایش عجیبی به قرار گرفتن در موقعیتهای خطرناک دارد، خوشبختانه مادرش همیشه برای نجاتش حضور دارد.


مادر Timmy: هميشه بيگودي تو موهايش دارد و در وظايف مادريش هميشه كوتاهي مي كند (حتي يك بار از Timmy به عنوان قلم نقاشي استفاده كرد!! ( اما هر وقت كه بچه اش را گم مي كند، تا زمانيكه آن را پيدا نكند آرام و قرار ندارد.


گله: گوسفندان گله اغلب گوسفندانی معمولی هستند که روز را با جویدن علوفه می گذرانند ولی وقتی شان ایده ای در ذهن دارد برای دنبال کردن دستوراتش بسیار خوشحال می شوند. آنها خیلی راحت سرگرم شده و حتی راحت تر از آن تحت تاثیر قرار می گیرند. آنها برای حقه هایی که شان طراحی می کند مخاطبین مشتاقی هستند و با رضایت هر نقشه ای که او می کشد اجرا می کنند. به همین اندازه آنها می توانند دست و پا چلفتی، ترسو و نه چندان باهوش باشند. ناتوانی آنها غالباً جاه طلبی های شان گوسفنده را خراب می کند.


مزرعه دار: وی که شخصیتی تنهاست و هیچ نکته قابل توجهی ندارد فقط به مزرعه کوچکش و سگ باوفایش بیتزر به عنوان دستیار، توجه دارد. وی احساسات کمی از خود نشان می دهد، به جز درموارد گاه به گاه انفجارهای احساسی ناشی از خستگی بد بودن اوضاع یا گیجی ناشی از برخی کارهای عجیب و غریب شان. گرچه سرنخهایی از زندگی داخلی او وجود دارد، مثلاً او مشتاق تکنولوژی است و علاقه ای پنهانی به درام و باس دارد.

مانند همه شخصیت های انسانی این سریال،ما او را از دید حیوانات می بینیم و صحبتهایش مجموعه نامفهومی ازخرخر و کلمات زیرلبی است. او نمی داند که گله اش هرچیزی به جز حیوانات معمولی هستند و بیتزر مسوول نگه داشتن وضع به این شکل است: مزرعه دار هرگز نباید متوجه شود وقتی رویش را بر می گرداند چه اتفاقاتی می افتد.


خوكهاي بازيگوش: هميشه در حال دشمني با گوسفندان هستند و هر بار مشكل جديدي براي آنها درست مي كنند ولي در عين حال از بيتزر، سگ گله بشدت مي ترسند و از او حرف شنوي دارند.


Pidsley: او را مي توانيم الهه انتقام كل گله بناميم!! گربه اي كه هميشه سعي مي كند به تنهايي در كانون توجه مزرعه دار باشد و به روابط بيتزر با مزرعه دار حسادت مي كند و از گوسفندان نيز متنفر است چون آنها را احمق و مادون خودش مي پندارد!

شخصیتهای فرعی:

حیوانات:
خروس: در آغاز تیتراژ سریال دیده می شود. وی همچنین گوسفندی را که یکباره وارد آغل آنها می شود را بیرون می کند.

مادر مرغه: لانه اش را با چهار تخم برای پیاده روی ترک می کند و موقع برگشت فقط پوست تخمهایش را در لانه می یابد. سپس جستجو را برای یافتن جوجه هایش آغاز می کند، علامت گمشده را همه جا می گذارد و شب دنبال آنها میگردد. او در اپیزود "مامان کیه؟" و "در خانه سگه" ظاهر می شود که گله در مرغدانی برایش جشنی گرفته اند.

جوجه ها: این جوجه ها خیلی راحت شان را عصبانی می کنند. او را دنبال می کنند (زیرا هنگام از تخم درآمدن، شاون اولین چیزی بود که دیدند) و برای اینکه مادر مرغه را به عنوان مادر واقعی شان قبول کنند، از پشم شان گوسفنده برای مرغ لباسی درست می کنند (چون جوجه ها پشم شان گوسفنده را دوست دارند). آنها در اپیزود "مامان کیه؟" ظاهر می شوند و یکی از آنها حضور کوتاهی در اپیزود "خواهرزاده مزرعه دار" دارد.

اردک: در اولین قسمتها اردک از برخوردهای شان گوسفنده در اپیزودهای off the Baa! و "مرتب کردن" و "وقت حمام" به تناوب مصدوم می شود. گاهی او به همراه دوست دخترش دیده می شود. در سری های دوم یک اردک سفید جای اردکها را گرفته است.

پرنده: در اپیزودهای Off the Baa! و همچنین در اپیزود "پشم چینی" وقتی بیتزر در حال گوش دادن موزیک است، مشغول جیک جیک کردن است.

کرم: در اپیزود "بادبادک" زیر علفهاست.

بز: او که ماشین متوقف نشدنی خوردن است Mower Mouth نام دارد. در عین حال که شخصیت دوستانه ای ندارد، همه انرژی قابل توجه اش روی وعده غذایی بعدی اش متمرکز است. او در اپیزود Mower mouth و "شان شنبه شبها" حضور دارد. همچنین او در اپیزود "شان مزرعه دار" دردسرهای فراوانی برای شان و گله ایجاد می کند.

گاو: این گاو نر قدرتمند و جنگجو به راحتی با شیرین کاری های شان گوسفنده و رنگ قرمز تحریک میشود. او را در اپیزودهای "گاو نر"، شان شنبه شبها"، "مامان کیه؟" و "شان هوی متال" می بینیم. او در اپیزود "شان شنبه شبها" مهمان ناخوانده طویله-دیسکو است.

موش کور: در اپیزود "تپه موش کورها" موجودی بی ادب است. هنگامی که سر به سر شان گوسفنده می گذارد، نترس است ولی وقتی سر و کله مادرش پیدا می شود چندان شجاع نیست.

مامان موش کور: مادر آن موش بی ادب است. در آخر اپیزور "تپه موش کورها" گوش بچه اش را گرفته و از مزرعه بیرون می برد.

زنبورها: وقتی شان یکی از آنها را می زند به دردسر می افتد ولی بعد توجه آنها به ساندویچ مربای توت فرنگی بیتزر جلب شده و برای او، گله و مزرعه دار مشکل ایجاد می کنند. آنها از معدود شخصیتهای کامپیوتری سریال هستند.

بیتزر دختره: سگ ماده ای که به افرادی که در اپیزود "جذاب" در مزرعه چادر زده اند تعلق دارد. وقتی صاحبش مزرعه را ترک می کند، او و بیتزر پس از کمی معاشقه ظالمانه از هم جدا می شوند.

قورباغه: در کلاه مترسک و بعد که شان کت مترسک را بر می دارد در جیب کتش پیدا می شود. او همراه سه دکمه، شانه کوچکی و سوت در ازای چند پیتزا معامله می شود. به نظر می رسد از اینکه حیوان اهلی پسرک پیتزا فروش شود ناراضی است.


موش: خوکهای شیطان از او برای شوخی هایشان در قسمت Things that Go Bump استفاده می کنند. در سری های دوم پوستش با سری اول فرق دارد.

خانم پرنده: وقتی Timmy در قسمت "بادبادک" روی او می نشیند له می شود.

پرنده ها: گاهاً در سریال حضور دارند. یکی از آنها با صدایش به شان کمک می کند، وقتی شان مزرعه دار را با تلفن از حمام بیرون می کشد، و دیگری به شاهد معاشقه بیتزر و بیتزر دختره است.

نی انبان: حیوان واقعی نیست ولی گوسفندها در اپیزود "رفیق نی انبان" آنها را با شترمرغ اشتباه می گیرند.

شان دختره یا لولا: مهمان ویژه در قسمت "دو شرکت" است. او گوسفند ماده مورد توجه شان است. بعد از اینکه اشتباهاً به خانه واقعی اش نمی فرستند، جزیی از گله می شود.

روباه: جوجه خروس را در اپیزود Cock-A-Doodle Shaun می دزدد.

خرگوش: در اپیزود Cock-A-Doodle Shaun وقتی شان بیرون سوراخش سروصدا می کند، هویجی به سوی شان پرت میکند.

هیولای باتلاق: در قسمت "بیتزرِ مرداب سیاه" حضور دارد. او که به یک سوسیس شبیه است با بیتزر اشتباه گرفته می شود.

انسانها:
پسر پیتزا دلیوری: نوجوانی که با موتورش در پیتزا فروشی محل کار می کند. در قسمت "شان شنبه شبها" در نقش پستچی ظاهر می شود.

خواهرزاده مزرعه دار: بچه شیرینی که عاشق حیوانات است و برای بیتزر، گله و به خصوص شان دردسرساز است.

ولگردها: زوج آزاد عاشق طبیعتی که در اپیزود "شان به گوسفندها شلیک می کند" از دیدن میدان گوسفندها ترسیده و پا به فرار می گذارند.

مترسک: شخصیت انسانی نیست ولی میله به درد بخوری است که شان از آن استفاده می کند.


راننده اتوبوس: در قسمتهایTake Away و Sheep on the Loose شان را به نمایشگاه می برد و بر می گرداند.

پیرزنه: پیرزن زودرنج و نزدیک بین اپیزودهای Take Away و "درخت را نجات بده" است. در قسمت "دو شرکت" کارتی در دست دارد و در قسمت "تعقیب بزرگ" خوکها را مجبور می کند که او را سوار ماشینشان کنند.

مرد کمپی: اصلی ترین دشمن در اپیزود "شلوغی در کمپ" است. مردی است که در زمین مزرعه دار چادر زده و در تمام مزرعه اشغال می ریزد. گله عاشقبه هم ریختن وسایلش است که او را عصبانی می کند. گروه تلاش می کند او را بیرون بیندازد تا مزرعه دار ناراحت شود.

کلسکیون دار: هرگز دیده نمی شود ولی با لیموزینش سر می رسد و نقاشی های شان گوسفنده را در مقابل پول فراوانی می خرد و مزرعه دار را به شدت خوشحال می کند.

دوست دختر مزرعه دار: اولین بار در سری دوم حضور می یابد.

بیگانه های فضایی:
خانواده فضایی ها: در شامل 2 بزرگسال و 2 بچه است. آنها رفتار انسانی و شخصیتی بسیار خوشحال دارند. آنها سبزرنگند و چشم بزرگی بالای سر دارند. مادرشان لباس پیرزنها و پدر بلوز آهنی به تن دارد.بچه هایشان مانند بچه لوس و شیطانی رفتار می کنند.

فضایی تنها: در قسمت "مهمان" حضور دارد و ظاهری مانند یکی از اعضای خانواده فضایی ها را دارد. از آنجایی که شان عکسی از منظومه شمسی را نشانش می دهد معلوم می شود ساکن زمین نیست. او دستگاهی دارد که می تواند مشخصات حیوان را تحلیل کند، مثل اینکه به چه چیزی علاقه دارد.

دانشمندان فضایی: در اپیزود Cat Got Your Brain شان و پیدسلی را می دزدند.

موسيقي افتتاحيه:
قطعه كوتاهي كه در افتتاحيه فيلم خوانده مي شود قطعه اي ست بنام " Life's a Treat " كاري از Vic Reeves كه من متن آهنگ را با ترجمه اش در اين قسمت مي نويسم. ضمناً موسيقي فيلم ساخته Mark Thomas مي باشد.


SHAUN THE SHEEP
شان گوسفنده (صداي گروه كر توي پارانتز نوشته شده است)

**********

He’s Shaun the sheep – He’s Shaun the sheep
He’s Shaun the sheep – He’s Shaun the sheep
او شان گوسفنده است - او شان گوسفنده است
او شان گوسفنده است - او شان گوسفنده است

He even mucks about with those who cannot bleat – Cannot bleat
او حتي با اونايي كه بع بع هم نميكنن، مي گرده (بع بع هم نمي كنن)

Keep it in mind
He’s one of a kind
Oh ...
يادت باشه
اون يه دونه است
اوه ...

Life’s a treat with Shaun the Sheep
زندگي با شان گوسفنده يه چيز لذتبخشه

He’s Shaun the sheep – He’s Shaun the sheep
He’s Shaun the sheep – He’s Shaun the sheep
او شان گوسفنده است - او شان گوسفنده است
او شان گوسفنده است - او شان گوسفنده است

He doesn’t miss a trick or ever lose a beat – Lose a beat
از هيچ شوخي نمي گذره و هيچوقت هم كم نمي آره (كم نمي آره)

Perhaps one day
You’ll find a way
To ...
شايد يه روز
راهي پيدا كني
به ...

Come and meet with Shaun the sheep
Oh ...
Come and bleat with Shaun the Sheep
بيا و شان گوسفنده رو ببين
اوه ...
بيا و با شان گوسفنده بع بع كن!


نقدهای وارد بر مجموعه
مرور مجموعه ها، پیوسته مثبت بوده.هری ونینگ از " THE STAGE " می گوید:"شخصیت سازی فریبنده و انیمیشن بسیار خوب است.قبل از آن،باید از فیلمنامه سرگرم کننده و درخشان آن در ارائه نمایشی خنده دار یاد کرد". گاردین اینطور می گوید:"یک نمایش عالی در چشم گروه سنی چها تا هفت سال". چالز آرتور نوشت:"شیوه کلاسیک آردمن که باعث خنده های بلندی در من شد."در تالارهای گفتگو مرورهای پر جنجالی جریان داشت به طوری که شان علاوه بر کودکان بین بزرگسالان نیز به شخصیتی محبوب تبدیل شد."مجله آخر هفته" میانگین 5 ستاره را در شش هفته گذشته به آن داد.

ارجاعات به فرهنگ مردم پسند
مانند نمایش والت و گرومیت در این سریال نیز اشارات زیادی به صحنه هایی از فیلمهایی مانند جنگ ستارگان،شیر شاه،ای تی،ماتریکس و قصه های عامیانه داشته که شامل موارد زیر است:

آموزش شرلی در قسمت "توسعه با شان" بر اساس فیلم راکی

تقلید نقاشی در "هنوز زندگی" شامل مونا لیزا و پاسبان های "هی وین"

در "جیم زدن زنبورها"، کشاورز با روپوش و تجهیزات زنبورداری با مشارکت شکل نفس کشیدن سنگین "دارت وادر"

صحنه شنیع دوش گرفتن آلفرد هیچکاک در فیلم "روانی" که در اپیزود The Little Sheep of Horrors مسخره شده بود. نام این اپیزود از فیلمی در دهه شصت و بازسازی آن در سال 1986 به نام The Little Shop of Horrors گرفته شده است.

در "سکسکه ها" شان تقویت کننده گیتارش را به یازده تغییر می دهد که اشاره به صحنه ای از فیلم This is Spinal Tap دارد.

در "پشم چینی" مزرعه دار یکی از گوسفندها را برای چیدن پشم هایش بیرون می کشد،یک در بزرگ کشویی با صدای بلندی پشت سر او بسته می شود.این صحنه به طور خاص صحنه اصلی در فیلم Texas ChainSaw Massacre را به یاد می آورد.

همچنین در "پشم چیده" بیرون زدن گوسفندها و مشارکت موسیقی فیلمهای انگلیسی "جنگ جهانی دوم" و "زندانی جنگ" و همینطور "فرار بزرگ" را به یاد می آوردند.

در "شگفت زده شدن تیمی" وقتی تیمی گوجه ای را می خورد بسیار شبیه کینگ کنگ می شود. این صحنه بسیار شبیه فیلم 1933 که به نام کینگ کنگ شناخته می شود است.

در "ملاقات کننده " آلن ماشینش را به یک شاخه درخت به شیوه مشابه "باسیل فالتی" در فیلم Fawlty Towers می کوبد.


همچنین در "ملاقات کننده" فضا پیمای بیگانه ها می تواند مدفوع گوسفندها را به عنوان سوخت استفاده کند که می تواند شبیه جهان جن پری های نیبلر در Futurama باشد.

در اپیزود "تپه موش کورها" گوسفندی مجله ای به نام Bleat می خواند که تقلیدی از یک مجله شایعات ستارگان به نام Heat است.

نزدیک پایان " Off the Baa " از تم بسیار شناخته شده Nessun Dorma از اپرای Turandot پوسینی شده است،که تم موزیکال جام جهانی 1990 بوده است.

در پایان "دهان چمن زن" بوته ها به وضوع یاد آور ادوارد دست قیچی هستند.

در "شان شنبه شبها" شان کتش را پاره می کند و آن رابه بالا می اندازد انگار که می رقصد،تا کت به پایین برگردد. این صحنه به وضوح صحنه ای از فیلمی در دهه هشتاد به نام "هواپیما" را به ذهن می آورد،جایی که روبرت هیز کت ورزشی سفیدش را به بالا پرت می کند تا به پایین برگردد و روی صورتش بیافتد.

در " تپه موش کورها" شان تلاش می کند تا موشها را با میله ماهی گیری و سیم بگیرد.وقتی اولین گاز گرفتن نمایش داده می شود دو نت اول تم "آرواره ها" نواخته می شود.

در "مهمانی حیوانات" یکی از مهمانان به طرز زشتی مانند Dalek لباس پوشیده است و تلاش می کند نگاه خیره دیگران را جلب کند اما به خاطر وضعیتش شکست می خورد.

در "Zebra Ducks of the Serengeti" تابلوی اعلانات که روبروی در ورودی است روی بدن ایستاده شان می افتد که مشابه باستر کیتون در فیلم " Steamboat Bill Jr " است.

بازی های ویدئویی
در 16 ژوئن 2008 شرکت D3 Publisher of America که یک بازی بر اساس فیلم Flushed Away کمپانی آاردمن در سال 2006 ساخته بود، اعلام کرد که بازی دیگزی بر اساس سریال تلویزیونی بیرون خواهد داد. بازی شان گوسفنده توسط شرکت Art Co.,Ltd انحصاراً برای Nintendo DS ساخته شد و در پاییز 2008 منتشر شد. بازی دیگری با نام Shaun the Sheep: Off His Head در سال 2009 انحصاراً در اروپا پخش شد.


لينكها:

سايت رسمي

سايت بي بي سي

پروفايل ويكيپيديا

پروفايل IMDb